Czy zawsze potrafimy rozpoznać przemoc? Czy wiemy, jak zareagować, kiedy jesteśmy jej świadkiem? I czy umiemy poprosić o pomoc, kiedy sami znajdujemy się w trudnej sytuacji?
Na te i wiele innych pytań szukaliśmy odpowiedzi podczas Tygodnia Przeciwdziałania Przemocy Rówieśniczej, który stał się w naszej szkole czasem rozmów, refleksji, współpracy i uczenia się, jak budować relacje oparte na szacunku, empatii i wzajemnym bezpieczeństwie.
W ramach tygodnia pedagog szkolny, psycholog szkolny oraz pedagog specjalny przeprowadzili z uczniami zajęcia dostosowane do ich wieku i potrzeb.
Najmłodsi – dzieci z oddziału przedszkolnego – rozmawiali o tym, jak rozpoznawać zachowania, które mogą kogoś krzywdzić, jak właściwie na nie reagować oraz jak budować relacje oparte na szacunku i empatii.
Klasa IV podczas zajęć „Przemoc rówieśnicza – co to jest?” poznawała różne jej formy i sposoby przeciwdziałania. Uczniowie zastanawiali się również, co oznacza hasło „Inny nie znaczy gorszy”, a podczas zajęć „Nieśmieszny jak… mem” przyglądali się granicy między żartem a zachowaniem, które może stać się dla drugiej osoby źródłem krzywdy.
Szóstoklasiści zmierzyli się z pytaniem „Pozostać sobą czy dostosować się do grupy?”. Podczas zajęć „Stop przemocy – reaguję, gdy widzę krzywdę” rozwijali umiejętność rozpoznawania różnych form przemocy, właściwego reagowania oraz poszukiwania pomocy w sytuacjach zagrożenia.
W klasie VII szczególną uwagę poświęcono rozpoznawaniu przemocy, sposobom reagowania oraz budowaniu relacji opartych na szacunku i empatii.
Z kolei ósmoklasiści spojrzeli na temat z perspektywy odporności psychicznej. Podczas warsztatów stworzyli wspólną mapę swoich zasobów, przyjrzeli się strategiom radzenia sobie ze stresem, a następnie opracowali plan działania na trudną sytuację – z jasnym wskazaniem, kiedy warto poszukać dalszej pomocy. W klasie VIII odbyły się również zajęcia integrujące zespół klasowy, prowadzone z p. Bogdanem Sosinem.
Na tym jednak nie poprzestaliśmy.
W działania włączyli się także wychowawcy klas, którzy podczas godzin do dyspozycji nauczyciela podejmowali z uczniami tematykę przeciwdziałania przemocy, korzystając ze scenariuszy, informatorów i kart pracy przekazanych szkołom przez Ministerstwo Edukacji Narodowej.
Podstawą wielu zajęć była aktywna praca uczniów. Zamiast jedynie słuchać, uczniowie pracowali w grupach, tworzyli mapy myśli i plakaty, analizowali własne zasoby, dzielili się spostrzeżeniami i wspólnie szukali sposobów reagowania w trudnych sytuacjach.
Tydzień ten był również okazją do samodoskonalenia nauczycieli. Wszyscy nauczyciele zapoznali się z materiałem „Niezbędnik dla pracowników szkół i placówek oświatowych – Przemoc rówieśnicza. Zapobieganie, rozpoznawanie i reagowanie”, poszerzając swoją wiedzę na temat rozpoznawania sygnałów przemocy, jej zapobiegania oraz właściwego reagowania na sytuacje zagrażające bezpieczeństwu uczniów.
Ważnym elementem tygodnia była również tematyczna gazetka na szkolnym korytarzu. Przypominała ona, że przemoc może przybierać różne formy i nie zawsze jest łatwa do zauważenia. Uczniowie mogli znaleźć na niej informacje dotyczące różnych rodzajów przemocy oraz wskazówki, jak adekwatnie reagować i gdzie szukać pomocy.
Bo przeciwdziałanie przemocy nie zaczyna się dopiero wtedy, gdy wydarzy się coś poważnego. Zaczyna się dużo wcześniej – od uważności na drugiego człowieka, odważnego reagowania i szacunku dla odmienności .
Tydzień Przeciwdziałania Przemocy Rówieśniczej był więc nie tylko cyklem zajęć. Był kolejną okazją, by przypomnieć sobie, że każdy z nas ma wpływ na to, jaka atmosfera panuje w naszej szkole.
Razem możemy sprawić, że będzie w niej więcej szacunku, empatii, odwagi i życzliwości – a mniej obojętności.